© Bert Romani
Bert Romani is expert op het gebied van wintersport, was 25 jaar lang chef de mission van de nationale skitesten van de Nederlandse Ski Vereniging, en bezocht in zijn skileven meer dan 400 bestemmingen over de hele wereld. Zo zag hij als geen ander de transitie die skigebieden de afgelopen 30 jaar hebben doorgemaakt.
Tekst & foto’s: Bert Romani
“In 1994 was ik in Tignes voor een skivakantie. Het grote aaneengesloten efficiënt ontworpen skigbied L’Espace Killy paste perfect bij mijn type wintersport: kilometers maken, lange afdalingen, geen wachttijden en relatief goedkoop overnachten in een eenvoudig en krap bemeten appartement. Alles draaide om sneeuw en skiën, de rest was bijzaak. Anno 2025 ziet mijn skileven er totaal anders uit. Ik verblijf een luxe hotel met wellness, ben tevreden met een beperkt aantal afdalingen per dag en geniet van familie, vrienden en de kwetsbare natuur om me heen.”
De afgelopen drie decennia maakte de wintersportwereld wezenlijke veranderingen door. Technologische innovatie, klimaatverandering, veranderend toerisme en economische verschuivingen hebben geleid tot een ingrijpende heroriëntatie van de traditionele wintersportindustrie. Wat ooit vooral draaide om sneeuw en skiën, is vandaag de dag een mix van duurzaamheid, beleving en aanpassingsvermogen.
Vooral de ontwikkeling van de skiliften is opmerkelijk. Waar skiërs vroeger vaak lang moesten wachten bij oude sleepliften, beschikken veel gebieden nu over moderne stoeltjesliften met verwarmde zitplaatsen, overkappingen en een hoge capaciteit. Grote investeringen in lifttechnologie hebben geleid tot efficiënter, comfortabeler maar ook veiliger vervoer op de berg. Daarnaast is de rol van kunstsneeuw veranderd. Werden vroeger alleen de kwetsbare delen met kunstsneeuw voorzien, tegenwoordig kun je door klimatologische veranderingen niet meer bestaan zonder een uitgebreid netwerk aan kunstsneeuwkanonnen.
Er is een race ontstaan naar ‘Wie is de grootste?’. Wie heeft de meeste skikilometers? In mijn optiek een zinloze vraag, want meer hoeft niet altijd beter te zijn. Zeker niet als je kijkt naar de prijs van een skipas. Maar feit is dat er een enorme schaalvergroting heeft plaatsgevonden. Kleine, lokale skigebieden hebben zich samengevoegd tot uitgestrekte netwerken met honderden kilometers piste, vaak verbonden door gezamenlijke skipassen en liften. Voorbeelden hiervan zijn het Franse Les Trois Vallées of in Oostenrijk Ski amadé en Ski Arlberg, dat na de opening van de Flexenbahn in 2016 het grootste aaneengesloten skigebied van Oostenrijk werd.
Skigebieden spelen ook in op de veranderende vraag van de consument. Deze raakt door de moderne snelle liften, perfect aangelegde pistes en gemoderniseerde en luxeaccommodaties langzaam maar zeker verwend en eist steeds meer kwaliteit. Bovendien is de beleving van de wintervakantie meer dan alleen maar skiën en sneeuw. Skigebieden investeren in wellness, culinaire hoogstandjes en vaak uitbundige après-ski. Daarnaast richten de gebieden zich ook steeds meer op de zomeractiviteiten. Hard nodig om de stijgende kosten minder afhankelijk te maken van het relatief korte winterseizoen.
Ook de digitalisering is niet meer weg te denken in de skigebieden. Realtime apps bieden informatie over sneeuwcondities, wachttijden en lawinegevaar. Skipassen zijn contactloos en dynamisch geprijsd, net als vliegtickets. Deze innovaties zorgen voor een efficiëntere en veiligere ervaring, maar vragen ook investeringen van gebieden die willen meedoen met de top.
En dit alles drijft de prijs van wintersport tot soms exorbitante hoogtes. Prijzen voor skipassen en accommodaties zijn wederom flink gestegen, wat wintersport voor veel gezinnen minder toegankelijk maakt. De focus op het hogere marktsegment is met de opkomst van luxehotels en gepersonaliseerde diensten duidelijk zichtbaar. Vooral de hoger gelegen skigebieden, die met een hogere sneeuwgrens beter voorbereid zijn op de toekomst, prijzen zich langzaam, maar zeker, uit de markt voor gemiddelde wintersporter. Daarnaast komen de uitdagingen als klimaatverandering en economische druk die de toekomst onzeker maken.
Kortom: de skigebieden die innoveren, verduurzamen en zich weten aan te passen aan de moderne wintersporter lijken het best voorbereid op de toekomst van de wintersport.
